Biuro Dokumentacji Zabytków w Szczecinie, jako Instytucja Kultury Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego, zostało powołane do życia 1. 05. 1991 r. W sensie merytorycznym - a po części i kadrowym - kontynuuje ono pracę, istniejącego od 1973 r., Biura Studiów i Dokumentacji Zabytków w Szczecinie. Terenem działania Biura jest obszar województwa zachodniopomorskiego (do 1999 r. – woj. szczecińskiego).

Podstawowymi zadaniami Biura są:

• dbałość o zachowanie wartości kulturowych województwa,
• opracowanie i monitoring Wojewódzkiego Programu Opieki nad Zabytkami,
• prowadzenie prac w zakresie ewidencji i dokumentacji zabytków,
• sporządzanie sprawozdań studialnych do planów zagospodarowania przestrzennego,
• kształtowanie świadomości kulturowej mieszkańców regionu,
• promowanie walorów kulturowych regionu,
• współpraca z instytucjami i organizacjami w zakresie ochrony wspólnego dziedzictwa pogranicza

Obecnie tematem wiodącym, tak z racji potrzeb jak i z uwagi na przygotowanie merytoryczne pracowników zespołu, jest budownictwo ludowe i małomiasteczkowe.  Prowadzone są prace ewidencyjne i dokumentacyjne zabytków architektury i elementów ich historycznego wystroju i wyposażenia - wykonywane są opracowania w postaci gminnych ewidencji zabytków, kart ewidencyjnych, studiów krajobrazu kulturowego, inwentaryzacji konserwatorskich. Efektem tych działań jest przebogaty, kilkutysięczny zbiór naukowych opracowań historyczno-konserwatorskich, zgromadzony we wspólnym archiwum BDZ i WUOZ Szczecin, udostępniany pracownikom naukowym, projektantom i studentom oraz innym osobom zainteresowanym zagadnieniami dziedzictwa kulturowego regionu.

Biuro prowadzi również działalność popularyzującą idee ochrony zabytków i promującą walory kulturowe Pomorza Zachodniego m. in. poprzez organizowanie wystaw tematycznych i prelekcji – np. „Kościoły ryglowe Pomorza Zachodniego”, „Zabudowa ryglowa w krajobrazie wsi środkowopomorskiej”, „Piękno zaklęte w detalu” czy „Polichromie drewnianych stropów kościołów Pomorza Zachodniego”. Pracownicy biura opracowują bloki edukacyjne dla młodzieży szkół, odnoszące się do walorów zabytkowych województwa.
Popularyzacji dziedzictwa kulturowego województwa zachodniopomorskiego służą także Europejskie Dni Dziedzictwa corocznie organizowane w naszym województwie przez Biuro Dokumentacji Zabytków i Narodowy Instytut Dziedzictwa oddział w Szczecinie. Kolejne edycje tej cyklicznej, wrześniowej imprezy przybliżają szerokim kręgom mieszkańców wybrane zagadnienia – np. piękno architektury ceglanej w 2004 r., detal architektoniczny i zabytki transportu w 2005 r., zieleń zabytkową w 2006 r., korzenie tradycji w 2007 i 2008 r., grody, zamki i twierdze w 2009 r. oraz zabytki techniki w 2010 r.

Pracownicy Biura uczestniczą w sympozjach naukowych i konferencjach, prezentując i publikując swój dorobek z zakresu ochrony zabytków i doświadczenia metodologiczne.

Biuro aktywnie współpracuje z Zachodniopomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, poprzez przygotowywanie ekspertyz naukowo-konserwatorskich, odnoszących się do krajobrazu kulturowego i zabytków architektury. Sporządzane są również wnioski o wpis obiektów do rejestru zabytków. Współpraca prowadzona jest również z innymi instytucjami, placówkami kulturalnymi i naukowymi (m. in. z ośrodkami akademickimi i IPN-em), a także z naszymi partnerami zagranicznymi np. Urzędem Konserwatorskim Meklemburgii – Pomorza Przedniego m. in. w sprawach badawczych i przy okazji organizowania wystaw i sesji naukowych np. Międzynarodowej Konferencji ANTIKON.